(phần 1)

Bộ Luật ngoại kiều của CH Séc, được áp dụng từ 01.01.2011, có nhiều điều mới mẻ liên quan đến cư trú dài hạn (dlouhodobý pobyt ) và định cư (trvalý pobyt) của người nước ngoài tại đây. Đặc biệt là áp dụng những hình thức để „xiết chặt“ trong quản lý và cấp giấy phép cư trú– gia hạn giấy phép cư trú cho người nước ngoài, kể cả loại hình dài hạn và loại hình định cư. Theo yêu cầu của nhiều bạn đọc, tôi sẽ lần lượt trình bày các vấn đề liên quan đến nó trong lọat bài viết, sẽ lần lượt đăng tải trên tờ Tuần Tin Mới.

A- Một số điều luật cần phải lưu ý (biết) đến

 

§ 77 luật 326/1999 bộ luật , về cư trú của người nước ngoài trên lãnh thổ CH Séc :

(1) Bộ nội vụ có quyền hủy cư trú định cư của người nước ngoài nếu như thấy rằng :

a) Người này đã dùng những biện pháp lách luật – trái phép với mục đích để nhận được giấy phép cư trú định cư, đặc biệt là thông qua hình thức cưới (giả) hoặc nhận làm bố (mẹ) giả.

Ví dụ : thỏa thuận với người mẹ của đứa trẻ sắp ra đời hay đã được sinh ra để nhận mình là bố của đứa trẻ đó – tất nhiên người mẹ của đứa trẻ có quốc tịch Séc, hoặc người phụ nữ nước ngoài thỏa thuận với „ông bố có quốc tịch Séc“ để người đó nhận là „bố đẻ“ của đứa bé sắp (hay đã) ra đời, nhằm „lấy quốc tịch Séc“ cho con mình. Không nhất thiết người bố/mẹ phải có quốc tịch Séc, có trường hợp chỉ là người đã có định cư tại Séc.

b) Người này nhận được giấy phép cư trú định cư trên cơ sở xuất trình những giấy tờ, văn kiện giả hoặc bị thay đổi trái phép, hoặc trên những văn kiện đó đưa ra những dữ liệu không đúng với sự thật.

Ví dụ : hộ chiếu bị thay ảnh, các dữ liệu trên quyển hộ chiếu đó không đúng (khác ngày tháng năm sinh, nơi sinh vv…) hoặc các giấy tờ cá nhân khác là giả (khai sinh, đăng ký kết hôn vv…)

c) Người này cư trú ngoài lãnh thổ CH Séc và các nước trong khối cộng đồng châu Âu liên tục 12 tháng liền và không có những lý do chính đáng như (người phụ nữ) có thai và đẻ con, bị bệnh nặng, đi học hoặc đào tạo hướng nghiệp hay được cử ra nước ngoài (các nước thứ ba) làm việc.

Ví dụ: nếu sống ở các nước trong khối EU liên tục 12 tháng liền thì cũng không bị vấn đề gì nhưng nếu sống ở các nước thứ ba liên tục 12 tháng liền (Việt Nam thuộc những nước này) thì không được phép. Nếu không muốn bị hủy giấy phép cư trú định cư thì phải có được lý do chính đáng, cho việc „vắng mặt liên tục và dài hạn này“ như luật đã chỉ ra.

d) Người này sống ngoài lãnh thổ CH Séc liên tục 6 năm liền.

(Luật giới hạn luôn cả thời gian cho phép người nước ngoài, đã có giấy phép cư trú định cư tại ChH Séc, sống tại các nước khác trong khối EU (dưới 6 năm liên tục ))

e) Xuất phát từ lý do là CH Séc phải thực thi trách nhiệm của mình được suy ra từ các hiệp định quốc tế, *( Đương sự bị trục xuất hoặc bị kết án tù tại các nước trong khối EU, CH Séc đã cam kết thực hiện những thỏa thuận chung với những nước đó)

f) Người có cư trú định cư đệ đơn xin hủy cư trú. * (Người nước ngoài, có định cư tại Séc, phải chấp hành một số qui định pháp lý bắt buộc như phải đóng tiền bảo hiểm y tế cho hãng VZP – Č R. Vì thế, dù ở nước ngoài, nếu không báo trước cho VZP – Č R và trình ra các loại văn bản chứng minh hợp lệ, người đó vẫn phải nộp BHYT. Nếu xác định không quay lại CH Séc sinh sống nữa, hãy đến báo cắt cư trú đinh cư đi để khỏi bị truy thu tiền BHYT bắt buộc),

hoặc là

g) Người nước ngoài, vốn được cấp thẻ xanh (da trời), hoặc là thành viên gia đình của đương sự, đã sống ở nước nằm ngoài khối cộng đồng chung châu Âu liên tục 24 tháng liền.

(2) Bộ nội vụ có quyền hủy cư trú định cư của người nước ngoài nếu như :

a) Người này đã vi phạm trật tự công cộng hoặc xâm hại đến quyền và tự do của người khác một cách nghiêm trọng và có hệ thống, hoặc là có lý do để nghi ngờ rằng người này có thể là mối nguy hiểm đe dọa đến an ninh quốc gia,

b) lý do cho việc cấp giấy phép cư trú định cư, chiểu theo điều § 66 khỏan 1 chữ a điểm 1 hoặc theo điều § 66 khỏan 1 chữ b, không còn tồn tại nữa trong vòng 5 năm đầu tiên kể từ khi cấp giấy phép cư trú định cư, (Cưới vợ /chồng là người có quốc tịch Séc và trên cơ sở đó xin được giấy phép cư trú định cư. Thế nhưng đã ly hôn trong vòng 5 năm tính từ ngày cưới – lý do „ăn theo chồng/vợ không còn tồn tại nữa!.)

(Phần 2)

…Bộ Luật ngoại kiều của CH Séc, được áp dụng từ 01.01.2011, có nhiều điều mới mẻ liên quan đến cư trú dài hạn (dlouhodobý pobyt ) và định cư (trvalý pobyt) của người nước ngoài tại đây. Đặc biệt là áp dụng những hình thức để „xiết chặt“ trong quản lý và cấp giấy phép cư trú– gia hạn giấy phép cư trú cho người nước ngoài, kể cả loại hình dài hạn và loại hình định cư. (Tiếp theo kỳ trước)

c) Người chăm sóc, đỡ đầu cho người (có cư trú định cư) này đã bị hủy giấy phép cư trú định cư, (người bố hoặc người mẹ, đón con sang Séc và giấy tờ của con là định cư dạng „ăn theo“. Nay người bố hoặc người mẹ bị hủy cư trú định cư thì những người „ăn theo“ này cũng bị hủy cư trú định cư luôn!!!.)

d) Người nước ngoài này không thực hiện nghĩa vụ theo điều § 88 khỏan 3, (Bố/mẹ của đứa trẻ không thực hiện đúng nghĩa vụ của mình – đệ đơn xin cư trú cho con chậm chẳng hạn, chiểu theo điều §88 odst.3, luật ngoại kiều : Người đại diện pháp lý của trẻ mới được sinh ra, cư trú tại Séc theo dạng giấy phép cư trú lâu dài hay định cư, có nghĩa vụ trong thời hạn nhất định (trong vòng 60 ngày kể từ khi đứa trẻ được sinh ra) đệ đơn xin giấy phép cư trú dài hạn hoặc định cư cho đứa bé mới sinh đó. Trong trường hợp đệ đơn xin giấy phép cư trú dạng định cư cho đứa trẻ mới sinh thì cư trú của đứa trẻ này, trong giai đoạn từ khi được sinh ra đến thời điểm khi Quyết định về đơn xin cư trú này có hiệu lực, được coi là cư trú dạng định cư. )

e) Người nước ngoài này bị đưa vào danh sách „đen“ trong hệ thống thông tin của các nước có thỏa thuận với nhau và cơ quan chức năng, đưa tên người này vào danh sách „đen“ này, cung cấp đầy đủ thông tin để sau khi chúng được đánh giá và cân nhắc dẫn đến kết luận rằng có lý do để nghi ngờ rằng việc cư trú của đương sự trên lãnh thổ của nước khác ( trong khối các nước có thỏa thuận với nhau) có thể đe dọa đến an ninh quốc gia hay xâm hại nghiêm trọng đến trật tự công cộng của nước đó,

f) Người NN này đã bị tuyên án tù tại Séc, với mức án trên 3 năm, và bản án đã có hiệu lực vì hành vi phạm tội cố ý của mình, hay là

g) quốc gia khác trong khối cộng đồng chung châu Âu hoặc nước có thỏa thuận khác, cùng áp dụng một tiến trình chung trong sự vụ trục xuất (người NN), đã ra quyết định trục xuất người này theo điều 9a – từ lý do đã tuyên án tù ít nhất 1 năm cho đối tượng hoặc có lý do chính đáng để nghi ngờ rằng đương sự đã phạm tội hình sự nghiêm trọng hoặc đang chuẩn bị phạm tội đó trên lãnh thổ của một nước nào đó trong cộng đồng chung châu Âu hoặc lãnh thổ của nước đã có thỏa thuận về việc có chung một tiến trình trong sự vụ trục xuất ( người NN ), tiếp theo nữa là từ lý do vi phạm các qui chế pháp lý qui định cho lĩnh vực xuất nhập cảnh và cư trú của người nước ngoài trên lãnh thổ của mình, dưới điều kiện là quyết định đó, khi được xem xét dưới khía cạnh xâm hại đến đời tư hoặc cuộc sống gia đình của người này, là ở mức độ vừa phải.

(3) Bộ nội vụ, chiểu theo khỏan 1 và 2, trong bản quyết định hủy cư trú định cư của người nước ngoài, cũng qui định luôn thời hạn để người này phải dời khỏi lãnh thổ và cấp cho đương sự „lệnh xuất cảnh – výjezdní příkaz“. Người nước ngoài này có nghĩa vụ, trong thời hạn đã qui định, phải ra khỏi nước Séc.

Liên quan đến điều luật này là vấn đề người Việt Nam, có định cư tại CH Séc, có thể về VN bao lâu (đặc biệt là với các gia đình cho con về Việt Nam học…, vv… có rất nhiều câu hỏi đặt ra. Trong số tới cũng trên Tuần Tin Mới và tại phần này của www.eicvn.eu, tôi sẽ trình bày và trả lời cụ thể.

Kỹ sư Nguyễn Kim Phụng – eicvn.eu (888)